Door Maarten Baanders
Gejuich. Overwinning. De vuisten omhoog. Vertraagde tv-opnames van iemand die gescoord heeft. Herhalingen van die opnames, eindeloos. De overwinning is een roes, een moment dat nooit meer ophoudt. Hieraan doet de choreografie TRIP van dansgroep White Horse denken. Maar de triomf heeft ook een tegenkant. De uitputting, het bonkende hart, het stromende zweet: diep in zijn ziel gaat de overwinnaar door een hel.
White Horse bestaat uit Christoph Leuenberger, Lea Martini en Julia Jadkowski. Ze zijn opgeleid aan de School voor Nieuwe Dansontwikkeling in Amsterdam en behoren tot de jonge dansgroepen die een energiek protest laten zien tegen de mentaliteit van de moderne samenleving. White Horse is daarmee verwant aan de Tilburgse punkdansgroep T.r.a.s.h. Beide groepen maken harde, rauwe dans. Niemand wordt ontzien, publiek noch dansers. Maar de bewegingen van White Horse zijn eenvoudiger, minder virtuoos. De makers zien er niet tegenop het lelijke te laten zien van mensen die tot het uiterste gaan. De schok bij het publiek is onmiskenbaar. De reacties variëren van gemor en weglopen tot geïmponeerd toekijken.
De dansers maken resolute, slagvaardige gebaren. De vuisten gaan omhoog, omspoeld door gejuich en geschreeuw. Wild slaan ze om zich heen. Eindeloos herhaald, vertraagd, op tempo. Ze putten zich uit, tot wanhoop toe. Ze marcheren langs hoekige patronen.Oorlog lijkt het. En ze zijgen tegen de grond, keer op keer, alsof ze geblesseerd zijn. Overwinnaar of slachtoffer: waar ligt het onderscheid?
De hele voorstelling dansen de dansers met wijd open monden. Er gaat een enorm dramatisch effect van uit. Weergaloze kwelling drukt hun mimiek uit. Maar ook zie je de sporter voor je die net gescoord heeft en met gespreide armen ‘Jáááá!’ roept.
TRIP is spannende voor wie bereid is geconcentreerd te kijken en zich mee te laten slepen in de stroom van zweet en zwoegen. Wie dat doet, krijgt een vijftig minuten durende belevenis die onthutsend en verfrissend tegelijk is. TRIP woelt je om. Geen mooie danspasjes, waar je rustig bij achterover kunt zitten, maar bezeten theater. White Horse houdt zich consequent aan een kernachtig thema en gaat er keihard tegenaan.
Wel stelt de afsluiting teleur. Je verwacht dat het gevecht ergens naartoe gaat. Liefde, dood, een huis-tuin-en-keuken-bestaan of wat dan ook. Of juist benadrukking dat de verslaving aan scoren nooit te overwinnen is. Maar wat de dansers doen is bewegingloos voor het publiek staan. Even is dat mooi. Je kunt de rust en de voorafgaande veldslag laten bezinken. Maar het duurt te lang. Ze nodigen het publiek uit iets te zeggen. Waarom? Als je je hijgend en zwoegend door het leven sleept, is er dan plaats voor discussie of commentaar? Zo’n oplossing doet na deze voorstelling slap en kaal aan.
White Horse, TRIP, gezien 16 dec, Schouwburg Almere.
Nog te zien: 19 dec, Zeebelt, Den Haag; Bellevue, Amsterdam, 21 dec; Provadja, Alkmaar, 22 dec 2010.
Over Maarten Baanders
